Cabuai Cung Thiamthiam Panh Asi Te Ko Lai Dah

Cabuai Cung Thiamthiam Panh Asi Te Ko Lai Dah
===========================
A liam ciami 2010 in Kawlram ah Kawlralkap cheu, mizapi cheu uknak a phan. Cu lio uktu hna nih cun an policy an thlen i ramkomhpi a daih khawh nakhnga tlangcung hriamtlai pawl biaruah a sawm hna. Tlangcung hriamtlai pawl zong nih mipi zawn an ruah caah daihnak khuakhannak ah an itel ve. Ramkomh huap in hriamtlai bu 10 nih NCA min an thut manh. A tangmi vialte zong thut dingin lam an kawl cio. AA zong daihnak khuakhannak ah tel a duh ko. Nain Ralkap nih an rak cohlang hna lo.

Hihi hoihnu pi ah micheu khat nih AA cu an fimtuk i daihnak khuakhannak ah tel an duhlo tiah kan ruah palh lengmang. An duh ko nain Ralkap le Cozah nih an rak pom hna lo caah a si deuh. An rak pom hna lo lio ah Chinmi tampi a rak ilawmmi nan um. Cu pawl nih cun a tu hi AA nan uar tuk cang. Ka chim duhmi cu Kawl ralkap nih AA kha daihnak khuakhannak ah itel dingin rak pom hlah hmanh sehlaw Cozah tal nih cun a rak pom awk a si. A ruang cu AA cu Rakhine ramkhelbu lakah Rakhine mipi nih thazaang an pekbikmi a si i, Rakhin a aiawhtu bik an si caah a si. Rakhine mipi nih thazaang pekmi he daihnak khua an khan lo ahcun Rakhine ram ah daihnak an ser kho lailo timi cu a fiang tukmi a si. Rakhine le AA kong ah sau nawn ka pial sual. Ka tialduhmi lei ah kaa mer cang lai.

Chinmi tampi nih CNF nih daihnak khuakhannak ah an rak itelmi cu cabuai cung biaruah lawng an ibawh, NCA lawng an imolhpi tiah kan mawhchiat hna. A mawhchiattu pawl zong hi vei lei deuh an si. Cu hmanh ah 2008 phunghram tangah election a lutmi party pawl tha a petu an si hoi. 2008 phunghram tang hmanh ah election an luh ahcun phunghram lengin cabuaicung biaruah cu zei dah soisel awk a um ti kha biahal ka duh hna. Hitin ka chim tikah 2008 phunghram tangah thimnak a lutmi party le thapetu an palh ka tinak si loin kan ram caah thatnak a chuahpi khawh lai tiah beiseinak an rak ngeih ve caah a si ko timi kha ka chim duhmi a si.

Cu bantuk cun CNF kanpa le nih 2008 phunghram cungin cabuaicung biaruahnak an rak kalpi cu lungpical ngeih in a thukmi ramkhel ah an rak luh caah a si ko. A takah CNF nih NCA min an thut kha daihnak ca lawng a silo. Ramkomhpi uk hruainak tiang thlen dih dingin an rak itimh caah a si. MAH nih uknak a lak caah an tlamtlinhlo ti ko usih. An tlamtlinh lo bu hmanh in biaruahnak nih kan Chinram le CNF sersiamnak caah thiltha a rak chuahpimi cu a um thiamthiam ko. Ram sersiamnak caah ral idoh nakin biaruahnak in a kal khawh ding cu a thabik le zapi caah himnak bik a si. Cucu CNF telh in tlangcung hriamtlaibu tam deuh nih an hngalh caah an rak ithimmi lam a si. KIA zong nih aa thim. Rakomh huap in min a rak thut rih lo ca tu ah a si. Cucaah UPC ah an itel peng nak kha a si.

CNF kanpale nih NCA an thut ko nain CNA cu an sersiam thotho. An sersiam caah a cat dengmi CNA nih a tu dirhmun a phak khawh khi a si. CNF/A an thancho ning kan zoh tikah NCA min an thut hlan kum 23 chung nakin NCA an thut hnu kum zeimawzat ah a let in an thangcho deuh. Mipi he zong an inaihniam deuh i ralkap zong an karh deuh. Hhi cabuai cung biaruah lawng an bawh i ralkap an sersiam lo tiah a mawhchiatu hna lehnak caah ka tenh chihmi a si.

Ramkhel an hngalh lo caah cabuai cung biaruahnak kha an doh. Ngaingai tiah a tutan kan dothlennak zong hi teinak kan va hmuh hmanh ah idohnak lawngin teinak kan hmu kho te hnga maw tihi ka ruat ngai. Ralkap nih an celh ve te lai lo, Vawleipi zong nih meithal in idoh lawnglawng kha thazaang a pe lai lo i a donghnak ahcun cabuai cung biaruahnak a phan te thiamthiam lai tihi kei ka zumh ning a si. Cu biaruahnak nih cun 2008 phunghram nakin a tha deuhmi a hrin te lai, A siloah NUG sermi phunghram cungah uknak chuttu misualphu an ihlipphuaknak biahren an benh lai i cu ning cun Ramkomhpi hi hruai a si te theo lai tihi ruahnak a um fawn.

Logic a tlaibik zong a si tiah ka ruah. Chinram cheukhat le Thantlangpeng tu cu ramkomhpi in teinak hmuh hlan ah CNF uknak tang a phan chung cang lai tiah ka zumh. A tu zong an ram an kauh thluahmah tiah kan theih. Pumpak kong ahcun CNF/A nih palhnak an ngeih caan a um kho ko nain ramkhel kongah cun an dirhmun a fek i, Lamdik an zawh lengmang ko. Atu zongah ramkhel thlihran hoih in a cawlcangbik an si thiamthiam tiah ka hmuh hna.

Meithal aa tlaih ko nain ralpa hmai ah daihnak he cabuaicung ah bia aa ruah ngamtu cu a thukbikmi le a thianghlim bikmi ramkhel rian a tuanmi an si. Cu ve bantukin hramhram in uknak a la i zaangennak in rammi a that cuahmahtu hna uknak chungin luatkhawh awk ah nunnak thap ngamh in hriam aa tlaihmi le an hruaitu vialte zong, Miphun le ram caah a sangbik dothlennak a tuahtu an si. Cu sinak/ lam pahnih cu CNF/A nih an tlinh. Teinak an kan phakpi khawh nakhnga an hnu lei in dirhkamh hi rammi hna kan rian a si. CNF/A Pathian nih umpi sehlaw thawng chin ko seh. Credit: Aceu-Salai Sang Ceu Lian

Be the first to comment

Leave a Reply

Your email address will not be published.


*